Foiz kalkulyatori

Foiz kalkulyatori to‘rt asosiy vazifani bajaradi: sonning foizini topadi, bir son ikkinchisining necha foizi ekanini aniqlaydi, foiz qo‘shadi va ayiradi. Rejimni tanlang, ikki son kiriting – natija darhol formula bilan birga ko‘rinadi. Barcha hisoblar qurilmangizda bajariladi.

Kalkulyatordan qanday foydalanish

Rejimni yuqoridagi tugmalar bilan tanlang. «Sonning foizi» klassik vazifa: maoshning 15%-i yoki mahsulot narxining 20%-i qancha? «Necha foiz» teskari vazifani hal qiladi: bir son ikkinchisining qaysi qismi – masalan, imtihon savollarining necha foizi to‘g‘ri javoblarga mos keladi. «Foiz qo‘shish» va «Foiz ayirish» narxlar va ko‘rsatkichlar uchun qulay: narxga qo‘shilgan soliq, bir necha foizga vazn kamayishi, depozitga hisoblangan foiz. Foizlarni o‘nlik ko‘rinishda kiritish mumkin: 2,5; 0,5; 12,75.

Foiz formulalari

Sonning foizi: natija = son × foiz ÷ 100. Misol: 3000 ning 15%-i = 3000 × 15 ÷ 100 = 450. Bir son ikkinchisining necha foizi: natija = qism ÷ butun × 100. Misol: 3000 ning 450-i = 450 ÷ 3000 × 100 = 15%. Foiz qo‘shish va ayirish: natija = son ± son × foiz ÷ 100. Misol: 3000 + 15% = 3450 va 3000 − 15% = 2550.

Teskari foiz: nega +20% va −20% bir-birini bekor qilmaydi

Klassik tuzoq: narx 20% oshiriladi, so‘ng 20% tushiriladi – va boshlang‘ich narx kutiladi. Aslida natija kamroq bo‘ladi: 100 → +20% → 120 → −20% → 96. Chunki ikkinchi foiz allaqachon oshgan sondan hisoblanadi. 120 narxni boshlang‘ich 100 ga qaytarish uchun uni 20% emas, 16,67% ga tushirish kerak – ana shu «teskari foiz». U bo‘lish orqali hisoblanadi: 100 ÷ 120 × 100 ≈ 83,33%, ya’ni 16,67% chegirma.

Foizlar bilan har kuni qayerda duch kelamiz

Do‘konlardagi chegirmalar va sotuvlar, maoshdan ushlab qolilgan soliqlar, kafeda choy puli, depozit va kreditlar bo‘yicha foizlar, hisobotlar va statistikadagi ko‘rsatkichlar, retseptlardagi ingredientlar nisbati. Sonning foizini tezda hisoblash ko‘nikmasi vaqtni tejaydi: 10% o‘ndan bir qism, 5% uning yarmi, 50% sonning yarmidir. Qolgan hamma narsa uchun kalkulyator qulayroq.

Kalkulyator axborot xarakteriga ega. Soliq va moliyaviy majburiyatlarni hisoblashda o‘zingizning mamlakatingiz qoidalarini tekshiring.

Frequently asked questions

Sonning foizini qanday hisoblash kerak?
Sonni foizga ko‘paytirib, 100 ga bo‘ling. Misol: 2000 ning 15%-i = 2000 × 15 ÷ 100 = 300. Kalkulyatorda «Sonning foizi» rejimini tanlab, son va foizni kiriting – natija darhol ko‘rinadi.
Bir son ikkinchisining necha foizi ekanini qanday bilish mumkin?
Qismni butunga bo‘lib, 100 ga ko‘paytiring. Misol: 150 ning 30-i = 30 ÷ 150 × 100 = 20%. Kalkulyatorda bu «Necha foiz» rejimi: birinchi maydon — qism, ikkinchisi — butun.
Songa foizni qanday qo‘shish kerak?
Sonni uning foizli qismi bilan qo‘shing: natija = son + son × foiz ÷ 100. Misol: 500 + 10% = 500 + 50 = 550. «Foiz qo‘shish» rejimi buni bir qadamda hisoblaydi.
Nega +20% va −20% boshlang‘ich sonni qaytarmaydi?
Chunki ikkinchi foiz allaqachon o‘zgargan sondan hisoblanadi: 100 → +20% → 120 → −20% → 96. 120 ni 100 ga qaytarish uchun 20% ni emas, 16,67% ni ayirish kerak (teskari foiz: 100 ÷ 120 × 100 ≈ 83,33%).
Foizning foizini qanday hisoblash kerak?
Qadamba-qadam: avval sonning foizini toping, so‘ng natijaning foizini. Misol: 200 ning 50%-ining 10%-i – avval 200 ning 50%-i = 100, so‘ng 100 ning 10%-i = 10. Birma-bir ikki «ning» qismlarni ko‘paytirish demakdir: 0,10 × 0,50 × 200 = 10.
Foizlarni ongda qanday tez hisoblash mumkin?
Tayanish nuqtalari: 10% – 10 ga bo‘lish, 5% – 10% ning yarmi, 50% – sonning yarmi, 25% – to‘rtdan bir. Misol: 240 ning 15%-i = 10% (24) + 5% (12) = 36. Qiyin sonlar uchun 1% ni (yuzdan bir) olib, kerakli foizga ko‘paytiring.

Updated: Oct 15, 2026

Related calculators

Birliklar konverteri
Kilometrni milga, kilogramni funtga, litrni gallonga va darajalarni Farengeytga aylantiring. Onlayn konverter: uzunlik, vazn, hajm, harorat.