कॅलरी कॅल्क्युलेटर

कॅलरी कॅल्क्युलेटर Mifflin-St Jeor सूत्राने तुमच्या दैनंदिन ऊर्जेची गरज अंदाजे काढतो. लिंग, वय, उंची, वजन व हालचालीची पातळी भरा – कॅल्क्युलेटर वजन टिकवण्यासाठी कॅलरी, वजन कमी करण्याची व वाढवण्याची सुरक्षित उद्दिष्टे आणि प्रोटीन, स्निग्ध पदार्थ व कार्बोहायड्रेटची दैनंदिन मात्रा ग्रॅममध्ये दाखवेल.

आपल्या कॅलरी गरजा का ठाऊक असाव्यात

कॅलरी म्हणजे शरीराचे इंधन: ते आपल्याला अन्नातून मिळते आणि हृदयाचे ठोके ते व्यायामापर्यंत सगळ्यावर खर्च होते. घेतलेले खर्चापेक्षा जास्त झाले तर वजन वाढते; कमी झाले तर कमी होते. आपला आकडा माहीत असणे वजन नियंत्रणाला अंदाजेपणावरून गणिताकडे नेते: “कमी खा” नाही, तर “नियमापेक्षा 300–500 kcal कमी खा”. चरबी कमी करणे, स्नायू वाढवणे किंवा थकव्याशिवाय फॉर्ममध्ये राहणे याचे हेच मुख्य साधन आहे.

कॅल्क्युलेटर कसा वापरावा

लिंग, वय, उंची व वजन भरा, मग हालचालीची पातळी निवडा – सर्वोत्तम दिवस नाही, तर नेहमीचा दिवस प्रामाणिकपणे मोजा. निकालात तीन आकडे मिळतात: वजन टिकवण्याची कॅलरी, कमी करण्याचे (−15%) व वाढवण्याचे (+15%) उद्दिष्ट. खाली प्रोटीन, स्निग्ध पदार्थ व कार्बोहायड्रेट ग्रॅममध्ये मोजले आहेत – जेवण रचण्यासाठी मार्गदर्शन. कोष्टक दाखवतो की हालचाल बदलली की नियम कसा बदलतो.

Mifflin-St Jeor सूत्र

1990 पासून हे आहारशास्त्राचे प्रमाण सूत्र आहे. बेसल मेटाबॉलिक रेट (BMR) – विश्रांतीत खर्च होणारी ऊर्जा: पुरुषांसाठी BMR = 10 × वजन + 6.25 × उंची − 5 × वय + 5; स्त्रियांसाठी तेच, पण −161. दैनंदिन गरज (TDEE) = BMR × हालचाल घटक: बसून राहणाऱ्या जीवनशैलीसाठी 1.2 ते जड शारीरिक कामासाठी 1.9 पर्यंत. उदाहरण: 30 वर्षे, 80 कि.ग्रॅ., 180 सेमी उंचीचा डेस्क जॉब करणारा पुरुष दररोज सुमारे 2136 kcal खर्च करतो.

वजन सुरक्षितपणे कसे कमी करावे व वाढवावे

शाश्वत वजन कमी करणे म्हणजे 15–20% तूट: या गतीने तुम्ही आठवड्याला 0.5–1 कि.ग्रॅ. कमी करता आणि शरीर “बचत मोड” मध्ये जात नाही. 25% पेक्षा जास्त तूट बहुधा थकवा, स्नायू क्षती व मंदावलेला चयापचयाचे कारण बनते. वजन वाढवणे याउलट: 10–15% जास्त, पुरेसे प्रोटीन (1.6–2 ग्रॅ/कि.ग्रॅ.) आणि स्ट्रेंथ ट्रेनिंगसह. आठवड्यातून एकदा तेच परिस्थितीत वजन करा, महिनाभर अडले तर ग्रहण 100–200 kcal ने दुरुस्त करा.

प्रोटीन, स्निग्ध पदार्थ व कार्बोहायड्रेट

कॅल्क्युलेटर नियमाला पोषक घटकांत विभागतो: प्रोटीन 25%, स्निग्ध पदार्थ 30%, कार्बोहायड्रेट 45%. प्रोटीन स्नायू व एन्झाइम्सचे बांधकाम साहित्य आहे – किमान 1.2–1.6 ग्रॅ/कि.ग्रॅ. स्निग्ध पदार्थ हॉर्मोन व जीवनसत्त्व शोषणासाठी – 0.8 ग्रॅ/कि.ग्रॅ. खाली उतरू नये. कार्बोहायड्रेट मुख्य ऊर्जास्रोत आहे आणि ते सर्वात आधी दुरुस्त करणे सोपे. ही सुरुवातीची बिंदू आहे: तालमीमध्ये प्रोटीन 30% पर्यंत वाढते; अत्यंत प्रमाण डॉक्टरशिवाय न आजमवा.

गणनेच्या मर्यादा

सूत्र सुमारे ±10% चुकीचे सांख्यिकीय अंदाज देते: वेगळ्या चयापचय व स्नायू प्रमाणावर आकडे वेगळे येतात. गर्भवती व स्तनपान करणाऱ्या स्त्रिया, किशोरवयीन, थायरॉइडच्या त्रासातील व जबर स्थूल व्यक्तींचा नियम डॉक्टर ठरवावा. लक्षात ठेवा: अन्नाच्या कॅलरी तक्त्यातील मूल्ये सरासरी असतात आणि घटक मोजण्याची चूक सहज 20% पर्यंत पोहोचते.

ही गणना केवळ माहितीसाठी आहे, वैद्यकीय सल्ला नाही. आहार बदलण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.

Frequently asked questions

कॅलरी नियम कसा काढला जातो?
कॅल्क्युलेटर Mifflin-St Jeor सूत्र वापरतो: वजन, उंची, वय व लिंग यांवरून बेसल मेटाबॉलिक रेट (BMR) काढून 1.2 ते 1.9 हालचाल घटकाने गुणले जाते. निकाल म्हणजे वजन टिकवण्याची दैनंदिन कॅलरी.
वजन कमी करण्यासाठी किती कॅलरी लागतात?
सहसा नियमापेक्षा 15–20% कमी – बहुतेकांसाठी 300–500 kcal. या तुटीने तुम्ही आठवड्याला 0.5–1 कि.ग्रॅ. कमी करता, थकवा वा स्नायू क्षती शिवाय. याहून कठीण डायट दीर्घकाळात उलटीच पडते: चयापचय मंदावतो आणि वजन परत येते.
Mifflin सूत्र किती अचूक?
बहुतेकांसाठी चूक सुमारे ±10% आहे. प्रत्यक्षात तपासा: स्थिर आहारावर आठवड्यातून वजन करा – महिनाभर वजन बदलले नाही तर नियम बरोबर. नाहीतर 100–200 kcal ने दुरुस्त करा.
दिवसाला किती प्रोटीन, स्निग्ध पदार्थ व कार्बोहायड्रेट हवे?
कॅल्क्युलेटर 25/30/45 हा सुरुवातीचा वाटप देतो: प्रोटीन सुमारे 1.6–2 ग्रॅ/कि.ग्रॅ., स्निग्ध पदार्थ किमान 0.8–1 ग्रॅ., बाकी कार्बोहायड्रेट. स्ट्रेंथ ट्रेनिंग असल्यास प्रोटीन वाढवा; हालचाल कमी असल्यास कार्बोहायड्रेट घटवा.
डायटमध्ये असून वजन कमी होणे का थांबले?
बहुधा शरीराने जुळवून घेतले आणि चयापचय मंदावले, अथवा ग्रहण चोरून वाढले (घटक, स्नॅक्स, पेये). उपाय: नव्या वजनासाठी नियम पुन्हा काढा आणि दररोज 1–2 हजार पायरे जोडा. पाणी धरल्यानेही प्रगती लपू शकते – 2–3 आठवड्यांचा कल पाहा, एकाच दिवसाला नाही.
दिवसाला 1200 kcal पेक्षा कमी खाणे सुरक्षित आहे का?
नाही – वैद्यकीय देखरेखेशिवाय धोकादायक: इतकी तूट नेहमी स्नायू क्षती, केस गळणे, हॉर्मोनच्या समस्या व वजनाची जलद वाढ घडवते. बहुतेक स्त्रियांसाठी सुरक्षित खालची सीमा 1400–1600 kcal, पुरुषांसाठी 1800–2000 kcal.

Updated: Oct 12, 2026

Related calculators

तुमचा बॉडी मास इंडेक्स (BMI) काढा: WHO ची वजन श्रेणी, तुमच्या उंचीसाठी आदर्श वजन मर्यादा आणि किती कमी वा जास्त करायचे आहे.
तुमच्या उंचीनुसार आदर्श वजन काढा: Broca, Devine, Robinson आणि Miller सूत्रे – लिंग व मनगटाच्या शरीरयष्टीनुसार दुरुस्ती.
योग्य वेळी ताजेतवाने उठण्यासाठी कधी झोपायचे ते मोजा. 90 मिनिटांच्या झोप चक्रांसह: थकवा न झालेला झोप आणि उठण्याची वेळ निवडा.
वजन आणि ॲक्टिव्हिटी प्रमाणे दैनिक पाण्याची गरज मोजा. लिटर आणि ग्लास (250 मिली) – तुम्हाला खरोखर किती पाणी लागते.
शेवटच्या मासिक पाळी आणि सायकलच्या लांबीच्या आधारे ओव्ह्युलेशनचा दिवस आणि गर्भवती होण्याचे दिवस काढा. तीन महिन्यांचा कॅलेंडर — मोफत, नोंदणीशिवाय.
शेवटच्या पाळीच्या पहल्या दिवसापासून किंवा गर्भधारणेच्या तारखेपासून प्रसवाची तारीख मोजा. सध्याचा आठवडा, त्रैमासिक आणि महत्त्वाच्या तारखा — मोफत.